Wees blij dat het leven geen zin heeft Tekst zoals opgenomen op de website van 'NieuwWij '

Onderstaande tekst van mij (geredigeerd door de eindredacteur) is opgenomen op de site van NieuwWij van 15 juni
Daarin staan ook een aantal reacties van lezers ; en van mij, met o.a. deze tekst:
"Eerst iets goed maken. De titel ‘Wees blij dat het leven geen zin heeft’ heb ik niet zelf bedacht maar ‘geleend’ van Jaap van Heerden die in 1990 een essay en een boek onder die titel gepubliceerd heeft."


Kan je tegelijk atheïst zijn èn een religie beoefenen? Maar dan zonder ‘religieus atheïst’ te zijn? Zelf ben ik atheïstisch boeddhist en ik denk dat die twee werelden wel samengaan. De media berichten te vaak negatief over echte atheïsten, ook wat betreft hun aantal. Of is dat overgevoeligheid en getuigen van slachtofferschap? Kortom, genoeg reden om eens aandacht aan het atheïsme te besteden.
                                                 ---------------------------------------

Ook op NieuwWij viel het me op dat er zelden constructief over de levensbeschouwing ‘atheïsme’ wordt geschreven, zoals ook trouwens geldt voor het humanisme. De ene atheïst is de andere niet, een omschrijving van deze levensbeschouwing of de principes ervan zijn niet te geven. Daarom schrijf ik een persoonlijk verhaal.

God in Nederland

Ruim een jaar geleden verscheen het onderzoeksrapport 'God in Nederland ‘. Hieruit bleek dat ruim twee derde van de Nederlanders zegt tot geen enkele kerk te behoren, een behoorlijke stijging ten opzichte van een eerder onderzoek.

Ik wil me deze ruim elf miljoen niet als ‘soortgenoten’ toe-eigenen maar verbaasde me er wel over dat christenen dat wel deden: eigenlijk was een groot deel ervan wel religieus of minstens ‘ietsist’, echte ‘seculieren’ vormden nog altijd een minderheid. Dus, zo was een beetje de stemming onder theologen, het viel nog wel mee met het toenemende atheïsme. Ik vind dat wishful thinking, of nog sterker: jezelf illusies maken.

Ik geloof dat er minstens een paar miljoen echte, dat is niet-religieuze, atheïsten zijn in Nederland. Zoveel ‘nietsisten ’ moeten toch ook wel interessant zijn voor theologen, en media zoals NieuwWij?

Mijn hele leven heb ik me bewogen op de as tussen het atheïsme en boeddhisme. De ene keer was ik een bijna gelovige (devoot) boeddhist, de andere keer was ik hardcore atheïst. Ik had een soort bipolaire houding ten opzichte van het bestaan, net zoiets als manisch-depressief, maar dan geen stoornis. Een tijd lang noemde ik me geen atheïst, maar agnost, alleen maar omdat dat aardiger klonk. Eigenlijk was ik een niet-weter in het diepst van mijn gedachte, maar tegelijkertijd er van overtuigd dat er niet zoiets als ‘God’ of ‘goddelijke vonk’ bestaat. Nu ben ik overwegend atheïst en het is vanuit die identiteit dat ik me over het atheïsme-bashen verbaas.

Multiple Religious Belonging

Ik heb ook wel gesteld dat ik eigenlijk ook de ‘Multiple Religious Belonging’ beoefen, zoals die populair beschreven is in de glossy MiX. Ik heb de organiserende VU-hoogleraren er de afgelopen jaren een paar keer op gewezen dat atheïsme samen met een religie beoefenen óók een vorm van meervoudigheid is, maar dat heeft in de glossy geen plek gekregen.

Dat brengt me op m’n centrale vraag: waarom worden er geen pogingen gedaan om theïsten (bv christenen, joden, moslims) en atheïsten te verbinden?

Ik zou al snel tevreden zijn wanneer er niet meer minachtend over ‘heidenen’ wordt gesproken. Als er wat minder clichés worden gebruikt zoals dat atheïsten dogmatischer in hun afwijzen van God zijn dan de meeste gelovigen in het geloven in God. En dan maar altijd weer naar die Richard Dawkins wijzen.

Ik merk dat vooral christenen afgeven op atheïsten, moslims nauwelijks. Nu is me natuurlijk bekend dat ook in de Koran negatief over ‘ongelovigen’ wordt gesproken. Ik ben een leek op het gebied van Koranexegese maar heb wel de indruk dat het eerder over ‘anders-gelovigen’ dan over echte atheïsten gaat. Wellicht was het 1.500 jaar (en langer) geleden eenvoudig niet voor te stellen dat iemand een Dawkins-achtig atheïst zou kunnen zijn. En misschien geldt die onvoorstelbaarheid ook nog wel voor de hedendaagse moslim.

Religiestress

Misschien heb ik nog het liefst dat theïsten zoals Frank G. Bosman (zie zijn artikel van 19 mei ) niet zo gedachteloos spreken van ‘religiestress’ wanneer een humanist enkele kanttekeningen plaatst bij een religie-gerelateerd politiek thema. Trouwens, Bosman gaf de strekking van het boek van Tom Mikkers, die het woord religiestress introduceerde, verkeerd weer. Mikkers beschrijft een soort stress (theologen zouden eigenlijk geen psychologiserende termen moeten gebruiken) ook ten aanzien van zichzelf. Bosman deed het alleen om seculieren belachelijk te maken.

Atheïsme is niet hetzelfde als het humanisme, zoals in Nederland vormgegeven door het Humanistisch Verbond. Het is hoogstens het broertje ervan, maar de mens staat er niet centraal zoals bij het humanisme. Is atheïsme wel een levensbeschouwing, vragen theïsten dan? Natuurlijk, per definitie: Ik beschouw het leven! Ik houd me met de zin ervan bezig, zij het dat ik toevallig vermoed dat er geen ultieme zin is: de mens is een gebruiksvoorwerp en zonder functiebeschrijving of gebruiksaanwijzing op aarde terechtgekomen (om vervolgens weer te verdwijnen).

Atheïstisch boeddhisme

Over de vraag hoe dat dan te combineren is in een Multiple Religious Belonging tegelijk atheïst én boeddhist zijn, verwijs ik naar de vormen van Westers boeddhisme. Stephen Batchelor heeft dit recent uitgewerkt in zijn boek 'After Buddhism: Rethinking the Dharma for a Secular Age '.
Lees bijvoorbeeld zijn kortere artikelen, het degelijke 'A Secular Buddhism ' of het uitdagende 'Am I a Believer? '
Batchelor spreekt over het ‘seculier boeddhisme’, maar ik spreek liever van een atheïstisch boeddhisme. In de Nederlandse context heeft ‘seculier’ een dubbelzinnige betekenis heeft, namelijk ook verwijzend naar de scheiding tussen kerk en staat. Het is dus niet het boeddhisme van de Dalai Lama waarin liefdevolheid centraal staat en aardig zijn wordt niet nagestreefd. Het is vooral zoeken naar wat echt is en wat illusies zijn. En hoe ethisch en geëngageerd te leven. Net zoals een atheïst doet, alleen noemt die het misschien anders.

Wat is er toch met dat willen bewijzen dat God (niet) bestaat; zelfs boeddhisten houden zich daar nu mee bezig. En een plaatje over vergeving

Als ik in het verleden in een filosofie- of religie-boek een passage tegen kwam over het Godsbewijs, ging ik verder bladeren. Dat onderwerp interesseerde me niets. Voor mij was de vraag of we het concept 'God' nodig hebben belangrijker dan een eventueel bewijs van zijn/haar bestaan.

Ik dacht dat zich bezighouden met het 'Godsbewijs' een achterhaalde hobby was geworden, net zo iets als postzegels verzamelen. Maar men (bv op de VU, zie de blogs van Maarten Keulemans en Taede Smedes ) is er nog volop mee bezig.

Langzamerhand dringt het onderwerp zich ook aan de boeddhist op, of hij/zij dat nu leuk vindt of niet.
De Boeddhistische Omroep Stichting had er dinsdag 13 januari een discussie op de radio over (Zie en luister OBA Life 13 jan. ), waarbij de voorstander (van het bestaan van God) weliswaar geen boeddhist was maar het wel vaak over de oosterse wijsheid had.
Maar ook een meer serieus te nemen figuur als de monnik Sujato is met dit onderwerp bezig.
Zie z'n blog Why we can be certain that God doesn’t exist

Wat een non-onderwerp; dan maar liever een plaatje, over vergeving.

Waarom heet de opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger bij de V.U. eigenlijk een ambtsopleiding? - En wat kan je er mee, buiten de bak?

Als de aankondigingen kloppen, is in de september de
'Eenjarige postdoctorale ambtsopleiding boeddhistisch chaplain'  gestart.
Een mondvol, het gaat om de BGVer, zo blijf ik hem/haar/het (want het is een virtueel figuur, ik weet niet hoeveel masters de studie zijn gestart) maar noemen.
Zie Overzicht vakken en Invulling opleiding

Eén van onderdelen heet "Leeronderzoek: Leiderschap in een multireligieuze context en interreligieuze communicatie "
Ik heb grote twijfel over de zin van zoiets als 'spiritueel leiderschap' en nog meer van 'boeddhistisch leiderschap'. Ze zeggen er het volgende van:
"Inhoud vak
In dit leeronderzoek wordt gekeken naar de invloed van leiderschap op community building in een multireligieuze context. Centraal daarbij staan persoonlijke en interpersoonlijke kwaliteiten die van belang zijn voor effectief leiderschap. De theorie over interculturele en interreligieuze communicatie volgens het Topoi-model sluit hierop aan door niet alleen de cultuur maar met name de interpersoonlijke communicatie als vertrekpunt te nemen. Voor specifiek boeddhistisch geïnspireerde vormen van leiderschap en "sanga-building" binnen een westerse en tevens interreligieuze context wordt aangehaakt op het werk van Bernie Glassman en Thich Nhat Hanh."

Dat zal me een dynamiek geven over een jaar, met de leiderschap uitoefenende afgestudeerden.

De pdf meldt verder o.a.: "Studenten nemen op 3 oktober in Loenen deel aan een studiedag rondom dit thema. Overige deelnemers aan deze studiedag zijn Boeddhistische Geestelijke Verzorgers DJI, hun mentoren/dharmaleraren, leden van de Boeddhistische Zendende Instantie en een aantal andere genodigden."
Ik heb (kort van te voren) studieleider Stef Lauwers geschreven dat het een aardig idee zou zijn (geweest), mij gezien mijn grote betrokkenheid bij deze opleiding (zie M'n VU-blogs ) daarvoor ook uit te nodigen, en mailde verder: "Ik krijg de indruk dat de opleiding meer op de BGVer bij Justitie dan in zorginstellingen gericht is.
Een opmerking wat dat betreft over de BZI, echt een Justitie-instrument. In enkele van mijn blogs heb ik uiteengezet dat er voor boeddhistisch geestelijk verzorgers niet alleen de BZI is als 'zendende instantie'. Zoals ik eerder schreef  De faculteit der godgeleerdheid kan nu definitief beter de kaarten zetten op het fenomeen 'ongebonden spiritualiteit ' en 'ongebonden geestelijke verzorging ', zoals beschreven in de 'Nota van de Regiegroep Toekomstig Bestel Geestelijke Verzorging' en door mij in m'n blog van oktober 2013 samengevat.
Een goede studiedag toegewenst, ik hoop dat er een openbaar verslag van komt."
De uitnodiging is niet gekomen, het verslag kan nog komen. Dat zou wel goed zijn, het gebeurt allemaal wel erg intern, om het aardig te zeggen. Ik ga het ze nog eens vragen.


Mijn zorg betreft vooral de werkgelegenheid van afgestudeerde chaplain's in de gezondhedszorg, bij Justitie is het duideljk, al zal daar eerder van krimp dan van groei sprake zijn.
Maar of chaplains kans zien zich in de zeer krappe markt in de zorg te mengen, is de vraag.
Zeker gezien onderstaand bericht.

" POSITIE GEESTELIJK VERZORGER VERSLECHTERT

Er is steeds minder ruimte voor geestelijk verzorgers in de zorg. Dat stelt Simon Evers, voorzitter van de Vereniging van Geestelijke Verzorgers in Zorginstellingen (VGVZ). Hij hield een lezing over dit thema tijdens een symposium over de toekomst van de geestelijke verzorging in Groningen.

Inleveren
Evers ziet een terugloop van werkplaatsen voor geestelijk verzorgers en wijt dit aan fusies, bezuinigingen, veranderingen in de zorgwetgeving en de “kerkelijke kaalslag”. Steeds minder geestelijk verzorgers krijgen een fulltime-baan en vaak moeten uren worden ingeleverd. Er werken nu nog zo’n achthonderd geestelijk verzorgers in een zorginstelling.

Zorgwetten
Evers ziet een aantal oorzaken voor de terugloop. De overheid wil een forse vermindering van het aantal ziekenhuizen en instellingen, wat leidt tot fusies. Dit heeft directe gevolgen voor de arbeidsplaatsen. Daarnaast wordt verwacht dat meer zorg in de thuissituatie plaats gaat vinden, met de veranderende zorgwetten.

Onderzoek
Volgens Evers is er in de beroepsgroep te lang gerekend op steun van zendingsorganisaties en kerken. Daardoor is er niet voldoende benadrukt wat voor belangrijke rol de geestelijk verzorger heeft in het herstelproces van patiënten, waardoor dit nu wordt onderschat. De voorzitter van de VGVZ zou graag zien dat er uitgebreid onderzoek wordt gedaan naar het belang van de geestelijk verzorger. Het moet makkelijker worden om aan te tonen wat de meerwaarde is voor de genezing en het welzijn van patiënten. Dit sluit volgens Evers ook aan bij wat het Europees verband van geestelijk verzorgers vraagt."

Bron: 'Cvandaag'  via  'NieuwWij'

Tot zover dit citaat. Weinig hoopvol. Wat het 'Europees verband' vraagt, weet ik niet.


O ja, waarom heet het eigenlijk 'ambtsopleiding'?
Omdat 'gebruik' wordt gemaakt van een subsidieregeling die eigenlijk bestemd is voor dominees (protestantse leraren dus), en die worden vaak 'ambtsdragers' genoemd. Maar boeddhistisch geestelijk verzorgers aka chaplains zijn geen leraren, dat is de BUN-leden destijds verzekerd.
En ik blijf er problemen mee hebben dat de feitelijke secretaris van de BZI Justitie-ambtenaar is.

Docenten gezocht etc: followup en breder perspectief

Kort na de verspreiding van m'n blogtekst van afgelopen zaterdag kreeg ik een mail van een vriend die zich verbaasde over de relatief positieve strekking van de inhoud ervan.
Was ik vergeten hoe weinig transparant de benoeming van Varamitra tot hoofd BGV bij Justitie was geweest, hoe weinig transparant de benoeming van André van der Braak tot VU-hoogleraar was geweest, hoe weinig transparant de erkenningsbeslissing van de BUN door het ministerie van Justitie was geweest en hoe weinig transparant de totstandkoming de opleiding tot 'buddhist chaplain' aka BGVer bij de VU is geweest ?

Nee hoor, dat weet ik nog best en mijn (morele) oordeel erover is niet veranderd; maar ik zie deze zaken graag in een wat breder perspectief.
Twee perspectieven eigenlijk:

– Dat van de mens (en zeker ook de boeddhist) die geneigd is tot het kwaad, zelfs als zou hij/zij een boeddhanatuur hebben (een geloofsartikel dat tot nadeel heeft dat de morele remming op die neiging tot het slechte ontbreekt) ; waarbij in het Nederlandse boeddhisme naast de baantjesjagerij nog eens komt een wat ik noemen wil institutionele onhandigheid en onvermogen tot elkaar bekritiseren.

– Dat van de geestelijke verzorging in het algemeen
Geestelijke verzorging werd vroeger in het gewone leven in dorp en stad beoefend door dominees (en katholieke geestelijken maar daarvan weet ik minder)
Deze pastorale functie , vooral bij grote overgangen in het leven zoals geboorte, dood en huwelijk door een specialist daarin werd betaald door de gelovigen zelf. Begrijpelijk dat een jaar of vijftig geleden (ik maak ruwe schatting) bij de opkomst van de verzorgingsstaat werd geredeneerd dat deze pastorale functie ook ten goede moest komen aan degenen die (onvrijwillig) verbleven in totale instituties zoals leger, gevangenis en ziekenhuis. Een functie die al snel niet alleen door christenen werd uitgeoefend maak ook door humanistische geestelijk raadslieden.
Toen vervolgens een jaar of tien geleden de individualisering en secularisering de 'gewone' pastorale functie in stad en vervolgens dorp steeds marginaler maakte, kwamen de boeddhisten nog eens een keer kijken en riepen 'wij ook'; wij zijn ook een religie en willen ook een zuil.
En Justitie, uit één of andere systeemdwang, versterkte die oproep. Zo is het gekomen: niet de vraag maar het institutionele aanbod bepaalde.

Alleen nu staat ook de geestelijke verzorging in de gezondheidszorg (verreweg de grootste werkgever van geestelijk verzorgers) onder druk. Het aantal 'ligdagen' in ziekenhuizen neemt alsmaar af en ook in verpleeghuizen en psychiatrische inrichtingen verblijven minder mensen: ze moeten het thuis maar zien te rooien, een groot deel van de (financiering van de) zorg wordt verplaatst van AWBZ naar gemeenten.
Zover ik weet kent de WMO niet de functie 'geestelijke verzorging', en daar ligt toch (helaas) de toekomst.

Kortom: zelfs al lijkt de klungeligheid van de VU-opleiding tot BGV-er wel wat minder aan het worden, het blijft een opleiding richting werkloosheid; speciaal voor boeddhisten, omdat ook nog eens het aantal boeddhisten (of mensen met affiniteit tot) in Nederland en de groei ervan schromelijk is overschat. Waarom? Zie het begin van deze tekst.

Dit alles dus ondanks dat ik de functie 'geestelijke verzorging' op zich een goed hart toedraag, want de mens kan af en toe bij grote overgangen (zoals, ik noem maar wat, de dood) best wat klankbord gebruiken. Een geschoold klankbord.
Ook door mensen zonder 'zendende instantie', want m'n kritiek op het verschijnsel BZI is er ook nog, beste mailschrijver.

Twee opmerkingen nog daarbij:
– Het fenomeen 'geestelijke verzorging' is geen specifiek Nederlands verschijnsel; in bijvoorbeeld de Verenigde Staten bloeit het ook (al is de verzuilingsdraai erin wel een beetje Nederlands). En ook de boeddhistisch geestelijke verzorging. Vergelijk de inspirerende Amerikaanse boeken hierover die ik eerder in blogs heb besproken. En vergelijk de ook in Nederland bekende en gewaardeerde Joan Halifax.
– Ik waardeer André van der Braak als filosoof en hoop dat hij zich verder als boeddholoog ontwikkelt. Maar als hoofd van een beroepsopleiding (van BGVers) is hij m.i. minder geschikt, dat moet hij doen van de VU, denk ik. Maar goed, die opleiding is over een jaar of vijf wel voorbij.

Docenten boeddhistische geestelijke verzorging gezocht (door de VU); en nogmaals: weg met de BZI en weg met 'boeddhistisch leiderschap'

Het staat (nog) niet op de website of twitterpagina van de faculteit godgeleerdheid zelf (en al helemaal niet in het BoeddhistischDagblad, die heeft niets met universitaire opleidingen en wacht tot het nieuws naar hun toekomt), maar de VU zoekt docenten, zo meld de website ' Nieuwwij ' . Ook te vinden op Vacatures bij de VU .
Eerst de informatie, daarna wat commentaar.

===========================================================

Vacatures: Docenten boeddhistische geestelijke verzorging
… Sinds september 2012 worden aan de faculteit verschillende opleidingen Boeddhisme aangeboden. In het kader van de in september 2014 te starten postdoctorale ambtsopleiding Boeddhisme, heeft de faculteit een vacature voor verschillende docenten boeddhistische geestelijke verzorging. De ambtsopleiding is een vervolg op de eenjarige masterspecialisatie Spiritual Care accent Boeddhisme (die opleidt tot de basiskwalificatie geestelijk verzorger) en leidt op tot ‘Buddhist Chaplain’: iemand die beschikt over de competenties om op professionele wijze, geworteld binnen de boeddhistische traditie, hulp en begeleiding te verlenen aan mensen met levensvragen of als zij in crisissituaties verkeren. Daarnaast kan hij of zij op professionele wijze advies geven aan (non)profit organisaties en bedrijven op het gebied van humaniteit en ethiek. Zie voor meer informatie: www.godgeleerdheid.vu.nl/nl/opleidingen/postacedemische-opleidingen/index.asp

Functie-inhoud
De docenten boeddhistische geestelijke verzorging voor de ambtsopleiding zullen een aanstelling voor 12 maanden krijgen met een nog nader te bepalen aanstellingsomvang (tussen 0,2 fte en 0,5 fte). Van hen wordt verwacht de volgende activiteiten uit te voeren:
Het verzorgen van de vakken:
- Oriëntatie op de ambtspraktijk;
- Ethische dilemma’s in de beroepspraktijk boeddhistische geestelijke begeleiding;
- Mindfulness in de context van geestelijke verzorging.
Begeleiden van stage/leeronderzoek:
- Vieringen en rituelen;
- Leiderschap en community building in een multireligieuze context;
- Boeddhistische geestelijke begeleiding.
Stagecoördinatie
- Begeleiden eindseminar en stageverslag;
- (mogelijk) begeleiden van studenten bij stage in de masterfase.

Functie-eisen
- Ruime ervaring in het werkveld van (boeddhistische) geestelijke verzorging;
- Aantoonbare kennis van en ervaring met het boeddhisme;
- Bij voorkeur geworteld in een boeddhistische traditie;
- Afgeronde academische opleiding op het gebied van geestelijke verzorging of daarmee vergelijkbaar (gepromoveerde kandidaten verdienen de voorkeur);
- Kennis en open houding t.a.v. de verschillende religieuze en levensbeschouwelijke richtingen in Nederland;
- Affiniteit met minimaal twee levensbeschouwelijke stromingen;
- Goede schrijf- en spreekvaardigheid in het Nederlands en Engels;
- Goede sociale, communicatieve en organisatorische vaardigheden;
- Creativiteit en flexibiliteit;
- In teamverband willen en kunnen werken, maar ook een grote mate aan zelfstandigheid bezitten.

Bijzonderheden
De arbeidsovereenkomst wordt in eerste instantie aangegaan voor een periode van één jaar, met uitzicht op een verlenging.
…
Informatie
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:
prof.dr. André van der Braak:
tel.: 020 59 83066
e-mail: a.vander.braak@vu.nl

Sollicitatie
Schriftelijke sollicitaties voorzien van Curriculum Vitae met twee referenties, alsmede een motivatiebrief, kunt u onder vermelding van het vacaturenummer in de e-mail header of linksboven op uw brief en envelop voor woensdag 27 maart 2014 sturen naar: Vrije Universiteit Amsterdam ….

===========================================================

Mijn eerste reactie was:
Toch nog, ik heb hier al een jaar op aangedrongen; zie bijvoorbeeld mijn blogs http://joopromeijn.blogspot.nl/2013/12/weer-een-stapje-gezet-richting-vu.html en http://joopromeijn.blogspot.nl/2013/10/veracademisering-en-verwildering-in-wat.html .

Een paar opmerkingen over de tekst:
Merkwaardig is dat er 'docenten' worden gevraagd maar ik nergens heb gevonden hoeveel docenten . Klopt dat ?

Weg met de fantasieën over 'boeddhistisch leiderschap'
Wat heeft de VU toch met 'leiderschap' ? Waarom wordt dat gecombineerd met boeddhistisch geestelijke verzorging? Is leiding kunnen ontvangen niet minstens zo interessant als leiding geven? (Niet omdat ik zo'n slavenziel heb; integendeel, ik heb iets tegen 'leiderschap') En het georganiseerde boeddhisme zelf heeft ook geen leiders nodig.

Mijn eerdere kritiek op de BGV-opleiding is weer een stukje verminderd.
Er rest de faculteit der godgeleerdheid nog één opgave:
van de stichting 'Boeddhistisch Zendende Instantie (BZI) afkomen .
Want dit orgaan is onzichtbaar, is incompetent en is overbodig.
De faculteit der godgeleerdheid kan nu definitief beter de kaarten zetten op het fenomeen 'ongebonden spiritualiteit ' en 'ongebonden geestelijke verzorging ', zoals beschreven in de Nota van de Regiegroep Toekomstig Bestel Geestelijke Verzorging en door mij in m'n blog van oktober 2013 samengevat.

Meer boeddhistische filosofie in dialoog met andere levensbeschouwelijke tradities

André van der Braak is nu twee jaar 'hoogleraar boeddhistische filosofie in dialoog met andere levensbeschouwelijke tradities aan de VU in Amsterdam', het eerste jaar bijzonder hoogleraar, en nu gewoon (en bijna fulltime).
Eigenlijk zou de omschrijving het moeten hebben over boeddhistische filosofieën , want het boeddhisme zelf is ook een conglomeraat van tradities, daarover later meer.

André is ook feitelijk de verantwoordelijke man bij de VU voor de opleiding tot 'boeddhistisch geestelijk verzorger' aka 'buddhist chaplain', want als ik anderen zoals (de coordinator van de specialization spiritual care) prof Ruard Ganzevoort vragen stel over die opleiding, verwijst hij me naar van der Braak. En dat is jammer.
Want die vragen (van mij) zijn nog steeds niet bevredigend beantwoord, zie bijvoorbeeld mijn blogs van het afgelopen halfjaar hierover:
joopromeijn.blogspot.nl/2013/12/weer-een-stapje-gezet-richting-vu.html
joopromeijn.blogspot.nl/2013/10/veracademisering-en-verwildering-in-wat.html
joopromeijn.blogspot.nl/2013/08/vu-kul-geen-update-over.html


In het internettijdschrift NieuwWij vat André kort en positief het boek 'Invention of World Religions' van Tomoko Masuzawa samen. Vervolgens gaat hij in op een lezing van de “Chinese antropoloog ...Adam Chau … heeft zich in zijn onderzoek deze vraag gesteld, en heeft een model ontwikkeld dat uitgaat van vijf verschillende manieren waarop religie in China wordt beoefend:
1. Discursief/tekstueel: het schrijven, lezen en bediscussiëren van religieuze teksten, en het voeren van religieuze debatten
2. Persoonlijke cultivering: mensen die streven naar zelfcultivering en persoonlijke groei in een religieus of een spiritueel kader
3. Liturgisch: het participeren in uitgebreide rituelen die door religieuze specialisten worden uitgevoerd, of zelfs het laten uitvoeren van die rituelen door die specialisten zonder er zelf aan deel te nemen
4. Onmiddellijk-praktisch: het gebruik van eenvoudige religieuze rituelen om onmiddellijk resultaat te boeken (wat wij “magie” zouden noemen)
5. Relationeel: het participeren in religieuze praktijken die gericht zijn op het in stand houden van de relaties tussen goden en mensen, de relaties met de voorouders, of de relaties van de gelovigen tot elkaar. "

Deze blog is het waard om in haar geheel te lezen, vooral de vragen er in zijn relevant.
Bron: www.nieuwwij.nl/nieuw-wij/de-diversiteit-van-religieuze-diversiteit/
Ik heb er een reactie op geschreven, die op 22 januari is geplaatst:

“Een interessant thema, helder verwoord. Twee suggesties naar aanleiding ervan:
– [Het] onderzoek van Adam Chau dat uitgaat van vijf verschillende manieren waarop religie in China wordt beoefend, zou ik ook wel eens in Nederland toegepast willen zien. Misschien zijn er hier vier, of zes, of andere?
- De constructie van het boeddhisme als één van de wereldgodsdiensten maakt (ik denk tenminste dat er een oorzakelijk verband is) dat de discussie tussen de diverse boeddhistische tradities nauwelijks gevoerd wordt en nauwelijks aandacht van anderen krijgt. Voorbeeld: wat vinden niet-Tibetaanse boeddhisten echt (los van vriendelijke lippendienst) van de Dalai Lama? "

(Overigens: niet iedereen is enthousiast over het boek van Tomoko Masuzawa; in een review in het vakblad Journal of the American Academy of Religion wordt ervan gezegd:
“ … but Masuzawa's own launching point for that enterprise is itself curiously polemical—or, to use a word favored in this kind of analysis, ideological. At the outset she takes up the axe for two very familiar critiques of Religious Studies:
(1) the field is peopled by a bunch of "unreconstituted religious essentialists" who are too friendly to religion in general, and religious experience in particular, to subject the discipline's categories to rigorous historical and critical analysis and
(2) faculty in departments of religion keep themselves institutionally and financially viable by continuing to offer world religion courses that they know, at least dimly, are intellectually irresponsible.
In other words, the history of the discipline is not getting done properly because scholars of religion are mostly naïve romantics and economic opportunists. ...“
Bron: http://muse.jhu.edu/journals/aar/summary/v074/74.1schmidt.html

Zou de kritiek van Masuzawa ook niet op de Faculteit der Godgeleerdheid van de VU kunnen slaan?)


Ik zou zeggen: André, richt je in je werk verder op waar je formeel voor bent aangesteld en wat ook je sterke punt is, de (vergelijkende) filosofie .
Je bent geen boeddhistisch geestelijk verzorger, dat is je stiel niet en (zover ik kan nagaan) ook je sterke kant niet. Dat dat de wens is van de VU die graag alle opleidingen geestelijke verzorging wil hebben, is hun ambitie. Je moet je niet laten sturen door andere krachten binnen de VU en binnen en om de BUN ten aanzien van die opleiding.
Kortom, André, maak duidelijk aan de VU dat deze master+ambtsopleiding per september 2014 niet meer jouw pakkie an is; dat je verder de boeddhistische filosofieën in dialoog (met elkaar en) met andere levensbeschouwelijke tradities gaat bestuderen en geven.

BOS, VU en andere nieuwsfeiten en updates

Diverse zaken; misschien de laatste tekst van dit jaar. Er kan altijd nog wat komen. Ik ben al een tijd aan het worstelen met een tekst over devotie, over mijn eigen devotionele tendensen; maar m'n opvattingen wisselen nog teveel om daar een helder verhaal van te maken. We zien wel.


1.   Geassocieerd adviseur bij de BOS worden ?   Nee toch

Op 22 november schreef ik gereageerd te hebben op de oproep van het BOS-bestuur dat 'geassocieerde adviseurs ' zocht.
Een week later heb ik een vervolgmail gestuurd met een specificatie hoe ik me formeel de rol van adviseur voorstelde:
   Het lijkt me het beste dat het bestuur twee commissies instelt als bedoeld in
   artikel 27, lid 3 van de Statuten.   In beide commissies komen de door jullie selectie
   gekomen geassocieerde adviseurs, aangevuld met een bestuurs/directielid;
   - de ene met als taak te adviseren over lange termijn beleid Radio en
      websites (waaronder die van Bodhitv)
   - de andere met als taak te adviseren over het lange termijn beleid m.b.t. Televisie

In een ontvangstbevestiging schreef de BOS namens het bestuur dat ik half december een reactie van hen mocht verwachten.
Vandaag berichtte de voorzitter van de BOS mij dat de keus van het bestuur niet op mij maar op drie andere kandidaten is gevallen; hoeveel er daarvan overblijven, weet ik niet. Verder ben ik benieuwd of die anderen ook in de openbaarheid durven te treden; want dat hoort toch als je met boeddhistische media bezig wil zijn?

Hier en hieronder heb ik het vooral over de structurele kant van media-aandacht voor het boeddhisme. Het gaat uiteraard om de inhoudelijke kant; daarom herhaal ik wat ik hierover op 15 oktober  heb geschreven. Ik denk aan drie functies, vooral te realiseren via radio en internet:
* de inhoudelijke functie (de Dharma / Dhamma brengen)
* de journalistieke functie (informeren over de wijze waarop het boeddhisme
   in Nederland beoefend wordt)
* de maatschappelijke functie (boeddhisme staat 'in de wereld'; er spelen
   commerciële krachten en belangen, hoe gaan we daar geëngageerd mee om?)
Wat de BOS-televisie de afgelopen jaren vooral heeft gebracht, noem ik de esthetische functie; die heeft voor mij veel minder prioriteit.
Zie verder over de BOS hieronder (punt 2).


2.   De opleiding tot BGV-er ('Buddhist Chaplain') en andere VU-activiteiten

Hierover meldde ik het nieuws dat de ambtsopleiding er (september 2014) echt lijkt te gaan komen.
Verder nieuws is er niet. André van der Braak reageerde niet op een mail van me hierover.
Naast m'n twee vraagtekens in deze blogtekst ben ik verder benieuwd hoeveel studenten belangstelling voor deze opleiding hebben.

Nog een nieuwtje, ook relevant voor het thema 'BOS '. Op 15 januari vindt er in het VU-gebouw een debat plaats onder de titel ' Is er toekomst voor religie in de media ? '
De vraagstelling voor dit gebeuren na het intrekken van artikel 2.42 uit de Mediawet: "Betekent dit dat religie zal verdwijnen uit de media? Of komt religie in andere vormen en op andere kanalen terug in de media? En gloort er toch een toekomstperspectief aan het media firmament voor afgestudeerde jonge theologen en religiewetenschappers?"
'Toekomstperspectief ' zonder duidelijk verdienmodel dan toch.

Ik heb de organisatie van het debat twee stellingen voorgelegd:
( 1.) Het is waarschijnlijk niet toegestaan dat de huidige levensbeschouwelijke (2.42)
    omroepen publieke middelen besteden voor het anticiperen op de situatie na 2015
    wanneer ze geen oproepmiddelen meer krijgen. Mede daarom verdient het de voorkeur
    dat daarvoor in de komende tijd nieuwe organisaties worden opgericht.
( 2.) Het zou onverstandig zijn als de levensbeschouwelijke omroepen c.q. bovengenoemde
    nieuwe organisaties wat betreft de situatie na 2015 op twee paarden wedden.
    Namelijk zowel op activiteiten zonder publieke middelen (bv via internet)   àls  op
    programma's maken, gebruik makend van de € 9 à 12 miljoen budget dat aan de overblijvende
    omroepen voor levensbeschouwelijke programma's ter beschikking zal worden gesteld.


3.   Van kloosters en meditatiecentra

Een paar dagen eerder schreef ik over de functies van op te richten (concurrerende) meditatiecentra in de Theravada-traditie n.a.v. een mail van Adi Ichsan.
Op deze mail ben ik, in reacties in het 'BoeddhistischDagblad ', nog teruggekomen, met als stelling: 'zwijgen als men moet spreken is ook onzuiver spreken' . Zie onderaan blog van 15 dec.
Verder is het weer stil geworden op dit front; ik krijg de indruk dat de meeste leraren dit initiatief van Adi en/of de Thaise tempel in Landsmeer niet al te serieus nemen.


4.   Waar ik niet over heb geschreven en ook nu geen nieuws over kan melden:
    Hoe is het toch met de BUN ?

Op 16 november was er een Algemene Leden Vergadering met als agendapunten onder andere, naast vaste punten als BOS en BZI:
“9. Voortgang Bestuurlijke vertaling Rapport Lotusbloem - Aanpassing statuten ...
10. Werkgroep ongeorganiseerde boeddhisten
11. Instellen commissie benoeming nieuwe BUN-voorzitter v.a. April 2014. ”
Sindsdien hebben we niets meer gehoord of gelezen, niet in het BoeddhistischDagblad (menigmaal spreekbuis van BUN-bestuurders) en ook niet op de website van de BUN zelf (waarvan trouwens heel wat pagina's al jaren lang niet bijgewerkt zijn).

Vandaar mijn vraag: IS DE BUN AL VERDWENEN ? Dat zou nu nog te vroeg zijn, opheffen eind 2015 zou het beste zijn. Dan vervalt toch de omroeplicensie waar de BOS gebruik van heeft gemaakt en is de BZI niet meer nodig omdat de 'Raad voor Onafhankelijke Spiritualiteit' functioneert. Dus nog even volhouden.


5.   Een nieuwe site met vertalingen naar het Nederlands; en een al langer bestaande

Er zijn al heel wat Nederlandstalige vertaalde boeddhistische teksten, maar nog steeds is dat een fractie van wat er in de oorspronkelijke talen, en in het Engels, is.
Daarom verdient een nieuw initiatief in deze richting waarderende aandacht.
Ik doel op de site http://site.anderkracht.nl/ van Jules Prast.

Update 26 december Helaas is Jules ook zelfgemaakte gedichten op deze site gaan zetten.
Mijn reactie op 'Vorm en Liefde' in het BoeddhistischDagblad waar het overgenomen is: "Volgens mij is God behoorlijk verdwaald in dit gedicht; en is compassie voor hem/haar op z’n plaats. Of is alleen compassie voor levende wezens zinvol en niet voor een concept (zoals God)? "

Al langer (sinds 2004) bestaat de site van Bhiksuni Ratana met veel vertalingen van Mahayana-Sutra's naar het Nederlands. Zie hier , bevat grote vertalingen.


6.  *OpenBoeddhisme*  over de nieuwe belastingregels voor (boeddhistische) ANBI's

Waar 'Anderkracht' zich met de bovenbouw van het boeddhisme bezighoudt, is de site *OpenBoeddhisme* op dit moment vooral op de onderbouw ervan gericht. Op onroerend-goed in teksten van de afgelopen maanden en op financiën in recente teksten: namelijk nieuwe-eisen-aan-boeddhistische-anbis en de-anbi-boeddhisme-check van 6 c.q. 11 december.
Een groot deel van de boeddhistische organisaties (sangha's) in Nederland heeft de status van 'Algemeen Nut Beogende Instellingen ' (ANBI), wat belastingvoordeel bij schenkingen betekent. Daar staan wel, en aangescherpt per 1 januari 2014, eisen van de belastingdienst tegenover, met name wat betreft transparantie, het openbaar informatie geven.
*OpenBoeddhisme* beschrijft deze eisen en geeft een overzicht van sangha's met een ANBI, inclusief hun al dan niet voldoen aan de nieuwe eisen (niet dus). Het onderzoek wordt vervolgd.

Weer een stapje gezet richting VU-opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger. De vragen blijven

De website van de faculteit Godgeleerdheid van de VU vertoont nieuws. Met meer stelligheid dan voorheen wordt meegedeeld dat in september 2014 de 'ambtsopleiding' tot 'buddhist chaplain' gaat starten: Zie 'Postacademisch' .

Er wordt in verwezen naar een nieuwe versie van het document
' Academische opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger (door) André van der Braak ' dat een fractie veranderd is ten opzichte van de versie van februari.

Eerder in deze blog had ik twijfel aan het starten van deze opleiding in 2014 geuit:
zie een VU-blog-overzicht .

Het heet postacademisch maar dat is eerlijk gezegd nogal overdreven, het is eigenlijk gewoon het tweede jaar na een éénjarige master (die meer een beroepsopleiding dan academisch van aard is).


Twee problemen zijn er nog steeds en zijn levensgroot:

– Nog steeds heeft de VU geen docent die zelf boeddhistisch geestelijk verzorger is (geweest); iets dat voor mij de waarde van deze opleiding ernstig vermindert.
Er wordt naar het door mij aanbevolen boek van Giles en Miller (graag gedaan) verwezen maar de student moet zelf maar uitzoeken wat en hoe. Ik vind dit echt genant. Zelfs als zo'n docent er nog komt, dan nog heeft deze geen rol kunnen spelen in de nu lopende (eerste) jaar van de master en bij het opstellen van het curriculum voor het tweede jaar, de ambtsopleiding. Ook de bestuursleden van de BZI, inclusief de informele secretaris, zijn zelf geen BGV-er !
Hier een ander boek , van Danny Fisher, titel: 'Benefit Beings!: The Buddhist Guide to Professional Chaplaincy', waaruit een van de huidige VU docenten zich wellicht zelf de professie BGV-er enigszins aan kan leren.

– Nog steeds wordt beweerd “Wie na afronding van de ambtsopleiding een zendingsbrief van de BZI wenst te ontvangen, wordt daarom aangeraden om voor de start van de opleiding een valideringsgesprek aan te vragen bij de BZI ” terwijl de BZI volstrekt onbereikbaar is (en – ik blijf het zeggen – incompetent is).
Overigens: de term 'valideringsgesprek' is nieuw, in februari stond er nog 'toetsingsgesprek': een stuk minder gewichtig.
Helaas wordt niet genoemd dat een 'zendingsbrief' voor een boeddhist niet alleen door de BZI kan worden afgegeven. Een ongeorganiseerde/ongebonden boeddhist kan ook erkend worden als geestelijk verzorger door de op te richten 'Raad voor Onafhankelijke Spiritualiteit ' zoals ik op 19 oktober aangaf.

Veracademisering en verwildering; in wat voor een wereld komt de Boeddhist als GV terecht? En GV in zorginstelling geen monopolie voor de BZI

Weer wat nieuws van het front van de boeddhistisch geestelijke verzorging en de opleiding daartoe.
Merkwaardig genoeg beperkt van de kant van de VU, wel wat van de BUN en de BZI.
Klein nieuws is dat de term 'buddhist chaplain', destijds vol trots gebracht als misverstandvrij begrip, al weer verlaten is. Men spreekt weer gewoon van BGV (of BGVer).

A.    Een soort briefwisseling met VU-hoogleraren

Mijn verbazing dat de VU wel de éénjarige master 'spiritual care' is gestart afgelopen september maar nog niet heeft duidelijk gemaakt wat de inhoud van de erop volgende 'ambtsopleiding' wordt; en dat VU noch BZI (aan de studenten) duidelijk heeft gemaakt aan welke voorwaarden moet worden voldaan om de ambtsopleiding te kunnen volgen (een briefje van een leraar van een BUN-lid bijvoorbeeld?) of om die met een 'zendingsbrief' te kunnen afronden
Dit hoewel ze dat in de website godgeleerdheid wel wordt aangeraden:
" Ambtsopleiding
Voor wie de opleiding tot boeddhistisch of hindoeïstisch geestelijk verzorger volgt, wordt deze eenjarige master gevolgd door een eenjarige postdoctorale ambtsopleiding (deze gaat waarschijnlijk van start in september 2014). Deze postdoctorale ambtsopleiding in boeddhistische of hindoeïstische geestelijke verzorging zal erkend worden door de zendende instanties. .... Als je door een zendende instantie wilt worden geaccepteerd is het nodig dat je aan hun (aanvullende) eisen voldoet. Het is aan te raden de eisen van de betreffende zendende instantie vooraf goed uit te zoeken. ”

Mijn twijfel over het doorgaan van de ambtsopleiding en mijn vragen over de procedure heb ik voorgelegd aan het ministerie van OCW die daar immers speciaal geld (€ 260.000 per jaar) voor beschikbaar heeft gesteld. Het ministerie adviseert me, m'n vragen aan de VU voor te leggen.
Het contact met de VU heb ik opgenomen, zowel van boeddhisme-hoogleraar André van der Braak als met Ruard Ganzevoort, de hoogleraar die de opleiding 'spiritual care' coördineert.

Hier alleen m'n meest recente email aan André van der Braak, verstuurd 30 september 2013
De 'duistere passage' waarnaar ik verwijs, bevindt zich in de paragraaf 'De DAR' van de 'Ledenmail van 25 september', zie hieronder.
Op deze mail aan André van der Braak heb ik (nog) geen antwoord gekregen.
(Andere mails had ik ook als bijlage geplaatst maar heb ik weer verwijderd.)

" Beste André

Je moet me mijn bemoeizucht maar niet kwalijk nemen; de activiteiten van de VU beïnvloeden de receptie van het boeddhisme in Nederland en dat is ook mijn zaak.
De notitie uit februari kende ik.
Je zegt dat "we" hard bezig zijn de ambtsopleiding uit te werken?
- Is dat de 'curriculumcommissie' als bedoeld in de 'Samenwerkingsovereenkomst VU-BZI' van 31 maart 2012? Want dat hoort wel, (of denk ik dan als Theravadin te formalistisch en moet ik meer met de losse Chan-slag werken?)
- Hoort tot dat 'we' ook een door de VGVZ geregistreerd boeddhistisch geestelijk verzorger?
– Wordt trouwens zo'n persoon al geworven want die deskundigheid is er bij de VU op dit moment niet. En ik herhaal het maar eens: dat is toch eigenlijk zeer merkwaardig, niet alleen in de ambtsopleiding maar ook al in de nu lopende master.
– Is het resultaat van jullie harde werk ook iets dat in het openbaar (bv in de boeddhistische gemeenschap, dat is breder dan de BZI/BUN) bediscussieerd gaat worden?
– Ligt het niet op de weg van de VU om de BZI aan te spreken op hun volstrekt ontbreken van openbare communicatie?
– Verder ben ik benieuwd naar jouw interpretatie van de vrij duistere passage in de brief van André Kalden.

Vriendelijke groet
Joop Romeijn
PS    Even voor de zekerheid: ik ambieer geen baantje "


B.    Het bestuur van de BUN en van de BZI (of Varamitra) geven de lezers informatie

De informatie waar ik het over wil hebben, bevindt zich in twee downloadbare documenten:
'Ledenmail 25 september' ; en
'BZI Al gaande wordt de weg gebaand ', in 'Stukken ALV 16 nov'.

Citaat uit de Ledenmail 25 september
"Zo heeft de DAR (Dharma Advies Raad) zich … In die informatieronde is binnen de DAR onder meer de veracademisering van het beroep van boeddhistisch geestelijk verzorgende aan de orde gekomen die onder invloed van overheidseisen met medewerking van de BUN plaatsvindt.
Ook is gesproken over de(on)wenselijkheid van uitbreiding van de centralistische rol van de BUN in relatie tot de overheid en BVG, naar de benoeming van boeddhistisch geestelijk verzorgenden in zorginstellingen. Allemaal geen eenvoudige onderwerpen, maar van groot belang voor zowel de beroepsgroep als de wijze waarop we als BUN het boeddhisme in onze maatschappij willen organiseren, of juist niet willen organiseren. Daarbij speelt o.m. de vraag tot welke grens de BUN het recht heeft bepalen voor die organisatie in Nederland te zijn daar waar het boeddhisme zich kenmerkt door decentrale organisatie.”

Twee begrippen wil ik bespreken:
* 'Veracademisering '
Nogal vreemd dat dat nu aan de orde komt. Het was glashelder een voorwaarde van het ministerie van (Veiligheid en) Justitie; en zowel bij de voorlopige erkenning in 2008 (van de BUN door Justitie) als bij de definitieve erkening in 2012 is als als voorwaarde opgenomen. Heeft de BUN toen zitten slapen?
Ik krijg het gevoel dat er iets anders speelt, iets dat bij de leraren van de DAR sterker speelt als bij de bestuurders van de BUN(-leden); namelijk het besef dat de boeddhistisch geestelijk verzorgers wel veel overeenkomst vertonen met de boeddhistische leraren en hun eigen specifieke lineage-procedures.

* '(On)wenselijkheid van de centralistische rol van de BUN '.
Ik neem aan dat men hiermee ook de centralistische rol van de BZI bedoelt. En die is er, want het ministerie van Justitie denkt in sterke mate centralistisch en de BZI is daardoor nogal geïndoctrineerd; zie hieronder bij 'verwildering'.
Het lijkt er op dat de leraren zeggen: eigenlijk moet (wellicht, we zijn voorzichtig en vriendelijk als boeddhisten) niet de BZI maar de (leraar van) de sangha waar de student/aspirant BGVer beoefent, de zendingsbrief voor zijn verantwoordelijkheid nemen. Terecht zeggen ze dat vanuit de opvatting dat de BUN geen leergezag heeft.


De BZI-notitie 'AL GAANDE WORDT DE WEG GEBAAND '; een citaat:
“De beroepsverenigingen voor geestelijk verzorgers binnen de zorgsector zijn bezig met een grondige herbezinning op de plaatsbepaling en legitimatie van de geestelijke verzorging. Anders dan bij Justitie en Defensie is er o.a. geen eenduidig aanstellingsbeleid binnen de zorgsector. Dit heeft de laatste jaren geleid tot een zekere verwildering van de geestelijke verzorging. Zelfbenoemde geestelijk verzorgers zonder binding aan een religieuze en/of levensbeschouwelijke traditie deden hun intrede in de zorgsector. Het streven van de beroepsverenigingen is om tot een eenduidig aanstellingsbeleid te komen, waarin onder andere d.m.v. een zendingsbrief, een verankering is gegarandeerd in de traditie waaraan de geestelijke verzorger verbonden is. Voor de niet traditiegebonden, algemene geestelijk verzorgers, wordt een aparte organisatie opgericht, welke de zendingsbrief zal verstrekken. Naast de zendingsbrief, zal een inschrijving in het kwaliteitsregister geestelijke verzorging een voorwaarde tot aanstelling zijn.
De BZI volgt de ontwikkelingen in de zorgsector nauwgezet, maar net als bij Defensie bestaat ook hier geen behoefte om een plaats te claimen.”

Wat kanttekeningen bij deze tekst:
* Is de 'beroepsvereniging' daarmee bezig ?
Jammer dat de BZI de lezer niet in de gelegenheid stelt de oorspronkelijke teksten hierover te lezen. Geen bronvermelding. Dat is bepaald geen academische benadering !
Ik heb ze via de website van de VGVZ (Vereniging van Geestelijk Verzorgers in Zorginstellingen) gevonden:
Persverklaring van de 'Regiegroep Toekomstig Bestel Geestelijke Verzorging' van april 2013
En de volledige ' Eindnota ' van de regiegroep :

De 'Persverklaring' bevat als essentie:
“In de zorg werkzame geestelijk verzorgers kunnen binnenkort alleen nog benoemd worden als zij geregistreerd staan als geestelijk verzorger in een beroepsregister. Met die registratie is hun bekwaamheid en hun bevoegdheid gegarandeerd. ...
Op dit moment werkt een toenemend aantal geestelijk verzorgers zonder bevoegdheidsverklaring. Dat zal in de toekomst niet meer mogelijk zijn. Geestelijk verzorgers die geen binding willen aangaan met een specifieke levensbeschouwelijke stroming kunnen op dit moment nergens terecht voor een bevoegdheidsverklaring. Er bestaat geen orgaan dat hun levensbeschouwelijke competentie – onontbeerlijk voor dit werk – toetst. Om daar verandering in te brengen zal een Raad voor onafhankelijke spiritualiteit worden opgericht. “ (Onderstreping door Joop R)

* 'Verwildering '. Als het ooit duidelijk dat dat de BZI het Justitie-denken heeft overgenomen, dan is het wel bij het gebruik (in zeer afkeurende zin) van deze term. Een term die ook geen informatie bevat (en in Perverklaring of Eindnota ook niet voorkomt).

* 'Zelfbenoemde geestelijk verzorgers '. Wat een vreemde uitdrukking. Het waren de zorginstellingen (ziekenhuizen en zo) die benoemden; en de geestelijk verzorgers noemden zich geestelijk verzorgers omdat ze daartoe gediplomeerd waren.

* Voor de niet traditiegebonden, algemene geestelijk verzorgers, wordt een aparte organisatie opgericht, welke de zendingsbrief zal verstrekken '
De sleutelzin in dit document. En een zin waarin de Eindnota van de Regiegroep (en de Persverklaring) niet correct wordt weergegeven.
De 'Eindnota' stelt “dat de groep zogenoemde ongebonden geestelijk verzorgers omwille van een juist begrip nader gedifferentieerd moet worden in verschillende deelgroepen i.c.
· de deelgroep die om bijzondere redenen geen zending kan ontvangen van het genootschap waarmee men zich verbonden voelt, maar deze wel graag zou willen hebben
· de deelgroep die gerekend kan worden tot de ongebonden spirituelen, een kwantitatief en kwalitatief herkenbare en beschrijfbare groep
· de deelgroep die los van enige vorm van herkenbare spiritualiteit algemene geestelijke verzorging wil bieden  "

Mijn conclusie uit deze ontwikkeling is dat de BZI – m.b.t. de zorg – niet de monopolist is wat betreft het 'zendende instantie' zijn. De term 'zendende instantie' wordt trouwens niet meer gebruikt, het gaat om het orgaan dat een bevoegdheidsverklaring kan afgeven voor een individuele geestelijk verzorger. Tip: verander de naam BZI in BOG
=======================================================================
Update 25 oktober: dit schreef ik te snel, de term komt wel een paar keer in de 'Eindnota' voor.
=======================================================================
Toegespitst op de boeddhisten die de master bij de VU met een bul hebben afgesloten: degenen die bij een sangha zijn aangesloten kunnen de bevoegdheidverklaring van de BZI krijgen òf van de Raad voor Onafhankelijke Spiritualiteit. En boeddhisten zonder sangha kunnen dat laatste ook. Datzelfde geldt de afronding van de master met de ambtsopleiding. Er is geen enkele reden ongebonden boeddhisten niet tot deze opleiding toe te laten, èn met goed gevolg te laten afsluiten
De VU moet daarbij wel snel duidelijk maken hoe en door wie dat 'met goed gevolg' wordt bepaald !

* 'Geen behoefte om een plaats claimen in de zorgsector'
Overbodige bescheidenheid want er is geen plek om iets te claimen, de zorginstellingen zijn (wat dit betreft) autonoom.


C.    Tenslotte als curiositeit een artikel in het Boeddhistisch Dagblad   BD op 17 oktober

Het begint gebruikelijk: Joop Hoek citeert BUN-berichten of parafraseert ze lichtjes.
Maar het eindigt met:
"De vraag zal volgens critici op de huidige gang van zaken aan de orde moeten komen of een academische achtergrond voor boeddhistische geestelijke verzorgers in de zorg noodzakelijk is en tot norm wordt verheven. "

Hee denk ik, welke critici dan? Deze passage staat helemaal niet in de brief van de voorzitter. Er zijn een paar leraren die, en met reden, zeer ongelukkig over de eis van Justitie zijn, maar ik kan me niet voorstellen dat hij (Joop Ha) die bedoelt.
Bedoelt hij mij dan? Kan ik me ook niet voorstellen, ik heb op van alles kritiek maar niet op de 'veracademisering'. Ik houd juist van moeilijk; soms denk ik: nou wil ik weer eens een moeilijk boek gaan lezen, bv over de vraag of vòòr de Big Bang de tijd al bestaat of over de wijze van verspreiding van het boeddhisme van India naar China aan het begin van onze jaartelling.
Net zo als ik graag een academisch gevormd chirurg in een ziekenhuis tegenkom, is dat met de geestelijk verzorger het geval; wat niet wegneemt dat 'postacademisch' over-educatie is.

Tot ik de laatste regel van dit bericht lees:
"Bron BUN, alternatieve troonrede BD."

Joop Hoek bedoelt zichzelf, en verwijst naar de door hem geschreven alternatieve troonrede waarin duidelijk werd dat hij geestelijke verzorging van academisch niveau niet nodig vond. Geniaal. Ik had als reactie destijds in het BD geschreven dat dit juist bewees dat het BD geen spreekbuis van de BUN is, maar daar werden lezers ook weer boos op (en toen werden alle reacties verwijderd).
Maar misschien is dit toch wel de (persoonlijke) opvatting van André Kalden, als Tibetaans boeddhist, die hij als BUN-voorzitter niet kan ventileren.

VU-kul : (geen) Update over Beroepsboeddhisten

In mijn blog van 27 juli kondigde ik aan:
Mogelijke update - Mochten er in de week van 28 juli nog meer studenten-papers op Bodhitv.nl geplaatst worden of mochten er alsnog antwoorden op mijn email-vragen komen, dan vermeld ik dat hier begin augustus.
Nieuwe papers zijn uitgebleven, kennelijk zijn er zes bachelor-studenten, althans zes die hun paper beschikbaar hadden gesteld. Verder heb ik de redactie van Bodhitv van m'n blog op de hoogte gesteld. Ze hadden dit inmiddels op hun website kunnen vermelden, zeker in deze komkommertijd met veel herhalingen.
Jammer is het ook dat de VU (met name van der Braak) niets van zich heeft laten horen.

Dus geen update
Alleen twee reacties van mij in het BoeddhistischDagblad over dit thema en een boekaankondiging.

===========================================================

Toch een kleine update, van 7 augustus:
De BZI laat me informeel weten: het BZI-bestuur informeert tijdens de BUN ALV de boeddhistische gemeenschap over plannen en voortgang en niet aan individuen.
Alleen jammer (vind ik dan weer) dat 'de boeddhistische gemeenschap' daar geen vragen kan stellen en ook de notulen van die ledenvergadering niet te zien krijgt.

De redactie van Bodhitv laat me weten, geen gebruik te maken van m'n aanbod m'n blog-teksten over Vukeleku om te werken tot een artikel voor hun site; wel hebben ze (op mijn dringende verzoek) de term 'boeddhistisch geestelijk leider' bij het gewraakte van der Braak-videootje vervangen door 'boeddhistisch geestelijk verzorger'. Verder zijn de concept-papers op de Bodhitv-web site vervangen door gecorrigeerde versie, ik ga dat in mijn blog van 27 juli aanpassen.

===========================================================

Voor het geval er echt een opleiding tot BGV gaat komen, weer wat literatuur.
Engelstalig, maar dat kan geen probleem zijn op master-niveau.
Afgelopen najaar heb ik gewezen op de reader ' The Arts of Contemplative Care
Pioneering Voices in Buddhist Chaplaincy and Pastoral Work '
Edited by C.A. Giles and W.B. Miller
Zie hier
Dit boek is door de VU wel genoemd in hun document (van februari al weer), maar ik zou niet weten waar het plaats zou moeten krijgen in de éénjarige master waarvan de eerste helft algemeen (christelijk?) is en de studenten zelf de tweede helft moeten vormgeven.
Volgens mij heeft de VU Faculteit der Godgeleerdheid ook helemaal geen docent 'boeddhistisch geestelijke verzorging'.

Maar toch, nog een bruikbaar boek, van de Amerikaanse buddhist chaplain Danny Fisher .
Hier de aankondiging van hemzelf:
" My new book  Benefit Beings!: The Buddhist Guide to Professional Chaplaincy is now available! I describe it this way:
Benefit Beings! was written to help Buddhists engaged in professional chaplaincy work in North America, and those who wish to join their ranks. The book is organized into several chapters, each offering a brief history of a particular chaplaincy (with special attention on relevant events for Buddhists); an explanation of the requirements for service as a professional chaplain in that field (again, with an understanding that the intended reader is a practicing Buddhist); and an examination of the work done by Buddhists in that chaplaincy (including positions held, scholarship produced, and so on).
In other words, if you want to become a career Buddhist chaplain, then this is the book for you! “
Er kan in gebladerd (en eventueel besteld) worden via Amazon .

==========================================================

Twee reacties de afgelopen week in het BoeddhistischDagblad met daar tussen in twee van anderen in de thread Tot 14 juli inschrijven .

…. ik heb m’n vragen gesteld aan de VU en aan de Boeddhistisch Zendende Instantie (BZI) Die van hierboven maar ook over de ‘curriculumcommissie‘ die deze instanties samen zouden opstarten; en die de opleiding tot ‘buddhist chaplain’ vorm moet gaan geven. Helaas heb ik nog geen antwoord er op ontvangen.
Daarover maar ook over de huidige bachelor-opleiding heb ik een nieuwe blog geschreven .
Een andere aanleiding daarvoor was, dat de website van Bodhitv.nl de afgelopen week elke dag een essay van de studenten heeft geplaatst. Die vat ik samen en geef er op van de mij bekende vriendelijke manier commentaar op. Het strengst nog op de pretentie van de VU dat het (?) boeddhisme naast een persoonlijke ook een maatschappelijke transformatie zou kunnen bewerkstelligen.

Iemand reageerde met: een maatschappelijke transformatie? Brrrr….dat klinkt als missie en staat haaks op de Boeddha dharma. Daarin gaat het juist om (maatschappelijk) te onthechten en de eigen geest te transformeren, niet die van een ander. Ik kan slechts gissen welke Christelijke ambitie hier een rol speelt.

En een ander: … even puur op het algemene concept, niet persé op hoe de VU ermee omgaat.
Boeddhisme _zonder_ blik naar buiten, zonder de wens vanuit het diepst van je hart ook anderen te helpen net zoals Dharma jou helpt, is geen boeddhisme doch navelstaarderij. Het essentieele element van Metta en Karuna in de praktijk gebracht ontbeert dan.
Dat is geen missie in de zin van anderen willen bekeren, dat is gewoon anderen willen helpen – Geëngageerd Boeddhisme dus. En natuurlijk, je kunt anderen alleen écht helpen voorzover je zelf verder blijft ontwikkelen, onthecht, transformeert etc. – anders is het de lamme die de blinde helpt. De truuk is om Geëngageerd te handelen zonder de huidige op haat-begeerte-ontwetendheid gebaseerde maatschappij als gegeven te beschouwen; van die mindset moet je inderdaad onthechten, maar niet van je diepe betrokkenheid met het welzijn van je medemens.

Mijn reactie: Ik weet niet zeker wat precies de bedoeling is.... Ook niet of er hier van een ‘Christelijke ambitie’ sprake is. ‘Transformatie’ beschouw ik als een ander woord voor: ‘het ontwaken’, zoals bedoeld door de Boeddha.
De idee is dat men niet alleen zichzelf op het boeddhistische pad tot ‘ontwaken’ probeert te brengen, in kleine stapjes (ik) of met grotere stappen (anderen kunnen dat mogelijk); maar dat men ook de medemensen probeert daar in en daar mee te helpen. Of dat echt kan, anderen helpen, weet ik eigenlijk niet zeker, maar het zeker de moeite waard het te proberen, en de intentie is op zichzelf (en voor zichzelf) al van waarde.
Maar de ideeen gaan verder: niet alleen ‘anderen’, maar ook een collectief (de maatschappij, een land bv) tot een boeddhistische gemeenschap te maken. Dan haak ik af, daar geloof ik niet in, dat lijkt me in potentie ook nog eens gevaarlijk (het is een heilstaat-gedachte). En hoort m.i. ook niet tot de wetenschappelijke benadering van het boeddhisme.
Het zijn mogelijk de opvattingen van (prof) André van der Braak, maar dan verwoord door zijn studenten. En misschien heb ik die ook nog eens verkeerd begrepen. Daarom schrijf ik in m’n blog “Deze maatschappelijke transformatie die het boeddhisme of de beoefening ervan (door een heleboel tegelijk, neem ik aan) zou bewerkstelligen daar moeten we – boeddhisten en (amateur) boeddhologen – het maar eens met André in een goed gesprek over hebben. ...”

==========================================================

Tot zover de berichtgeving
* over de opleiding tot boeddhistisch geestelijke verzorger; en
* over de boeddhistische heilstaat.

Als er nieuws is deze maand, meld ik het wel weer.
Maar ik vermoed dat er niets gebeurt.

VU-kul: voorbeelden, onmogelijkheid en onduidelijkheid bij op te leiden beroepsboeddhisten

Onder de melige maar al jaren gebruikte titel Vukelekuu! Word wakker met de VU! stond er de afgelopen week elke dag een essay op de website van Bodhitv , geschreven door studenten van de (bachelor) studie boeddhisme bij de VU.

Ik heb de inmiddels gepubliceerde essays (papers) met belangstelling gelezen en zal er hieronder wat commentaar op geven.
Eerst echter een ook op de site van Bodhtv geplaatste video van en met prof. André van de Braak, de enige boeddhist (of is Annewieke Vroom dat ook?) en boeddholoog (?) bij de VU, op 17 juli geplaatst, over deze opleiding, die als inleiding op de serie moet gelden.
Zie video André van der Braak

Dit onder de titel: “ Beroeps boeddhist worden? Dat kan! “
Laat ik meteen maar duidelijk zijn: ik denk dat dat niet kan .
Niet, om jonge mensen de illusie te geven dat 'boeddhist zijn' een beroep is, en dat er (behalve mogelijk voor een enkeling als geestelijk verzorger) een baan te vinden als boeddhist.
En niet, omdat daartoe een onzalige tweedeling dreigt te ontstaan tussen betaalde academische boeddhisten en onbetaalde (behalve met dana) boeddhistische leraren.
Men zal zeggen: je gebruikte de term 'beroepsboeddhist' toch zelf ook, Joop? Zeker, maar wel als scheldwoord, in afkeurende zin om de paar mensen mee aan te duiden die hebben geprobeerd van het boeddhisme in Nederland een 'zuil' te maken, daar zelf een baan in wisten te bemachtigen; en daarmee het Nederlandse boeddhisme in een ongewenst spoor wisten te brengen. Het hoogtepunt daarvan ligt overigens al weer achter ons (net zo als de groei van het boeddhisme in Nederland die al weer voorbij is, hoewel de André van de Braak nog stelt in de aankondiging van de video: “ De belangstelling voor het boeddhisme is sterk groeiende in Nederland ”).

De inleiding van van der Braak vervolgt met de mededeling dat je dan na de opleiding “academisch gevormd boeddhisme-deskundige” (boeddholoog' zeggen ze elders) wordt. Inderdaad, hoewel in een werkeloze vorm, vermoed ik. Maar dan stelt hij dat je als zo'n “... deskundige bijdraagt aan de verdere integratie van het boeddhisme in de Nederlandse samenleving. En vanuit het boeddhisme meedenken over spirituele oplossingen voor maatschappelijke problemen in Nederland en daarbuiten.”
Over beide (VU-)pretenties heb ik de grootst mogelijke twijfel.

Je kan na de bachelor boeddhisme ook de aansluitende master en ambtsopleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger gaan doen. Over het wel en wee van die opleiding heb ik een serie vragen, die ik ook aan de VU heb gesteld en waar ik hieronder – als tweede paragraaf van deze blog – nog eens naar verwijs.

============================================================

Van de essays zijn er twee versies: de volledige versie (pdf-formaat) t.b.v. de studie en een door de redactie van Bodhitv ingekorte versie op de website. Ik heb de lange versies gelezen, die zijn inclusief de zichtbare verbeteringen (door André?) van type- en taalfouten, een beetje genant.

[Update 7 augustus: dit betrof de versie van de papers die tot 5 augustus op de site van Bodhitv stonden, nu staan er de - onzichtbaar - gecorrigeerde versies op]

Het betreft vooral verslagen van bezoeken aan sangha's (terwijl de meeste boeddhisten en mensen met daadwerkelijke affiniteit tot het boeddhisme ongeorganiseerd zijn).
In volgorde van publicatie gaat het om:

Corine de Jong ;
Bodhisattva’s op de Zeedijk
Een bezoek aan de He Hua Tempel
korte versie en lange versie

Marjolein Shiamatey ;
De link tussen het boeddhisme en de verbondenheid
in de Nederlandse maatschappij
O.a. gesprek met leidster van een 'Leven in Aandacht'-sangha
korte versie en lange versie

Dominique Kribben ;
DE KRIJGER EN HET KAPITALISME
Shambala in de hedendaagse maatschappij
korte versie en lange versie

Pieter van der Kulk ;
MAITREYA INSTITUUT
Boeddhistische stervensbegeleiding in Nederland
korte versie en lange versie

Maud Snijders ;
“Verander de wereld begin bij jezelf”
De relatie tussen boeddhistische beoefening en
maatschappelijke transformatie in de traditie van Thich Nhat Hanh
korte versie en lange versie

Annelies van der Drift ;
Het menselijk gezicht van Maha Karuna Ch'an
Je kunt er niet uitvallen
korte versie en lange versie

============================================================

Wat me bij het lezen onder andere interesseerde was of de schrijver enige kritische distantie toonde ten opzicht het object van zijn of haar studie?
Die was er, in redelijke mate; bij het essay over Shambala in mindere mate.
Volgens mij bevat de onderzoeksvraag van deze auteur wat veel impliciete opvattingen: “Hoe kan het pad van de Krijger een rol spelen bij maatschappelijke transformatie? ”

M'n probleem bij het (eerste) essay over Leven in Aandacht is een ander. De auteur geeft de collegestof van haar docent weer en dat kan ik haar dus niet kwalijk nemen: “ De bijdrage van het boeddhisme aan de verbondenheid in Nederland vindt dan ook plaats via vele deuren. Deze zijn volgens Andre van der Braak, hoogleraar boeddhistische filosofie aan de Vrije Universiteit, in vijf lijnen te verdelen.
…
De vijfde lijn is de lifestyle lijn ook wel boeddhisme “light”: Een voorbeeld hiervan is het hebben van een boeddhabeeld zonder dat men echt beoefent. Hieronder vallen ook de mindfulness trainingen. Deze creëren verbondenheid doordat mensen, wat zij leren in een training of wat zij reflecteren als zij stil staan bij een boeddhabeeld, kunnen delen met andere mensen. Hierdoor kunnen disconnecties zoals ruzies of burn-outs mogelijk voorkomen worden. ”, en gaat na waar dit bij de 'Leven in Aandacht'-sangha op neer komt.
Ik heb het niet zo op 'buddhism lite' (zo schrijven Amerikaanse critische boeddhisten dit woord), vind dat gewoon geen boeddhisme. Het is waarschijnlijk geen slechte levensfilosofie, maar noem het geen boeddhisme.
En ik vraag me af of bij de (protestante) theologie-opleiding bij de VU ook zo achteloos over ' Christendom-light ' wordt gesproken.
En dan heb ik het nog niet over het bedenkelijke concept 'verbondenheid'.

Het essay over de Chinese Tempel, beter te noemen He Hua Tempel was informatief en toonde voldoende distantie. Eén vraag bleef bij me open: wat wordt toch met 'humanistisch' bedoeld in deze traditie?

De paper over stervensbegeleiding bij het Maitreya-instituut is meer dan het verslag van een bezoek, het is tegelijk een beschouwing over de dood, het stervensproces en stervensbegeleiding. Hoewel de distantie t.o.v. Maitreya-instituut en de Gelugpa-traditie gering is, zeer informatief.

In het essay 'Verander de wereld, begin bij jezelf ' zegt de auteur: “Thich Nhat Hanh hecht veel waarde aan het deel uit maken van een sangha. De sangha’s willen een laagdrempelige plek zijn waar gelijkgestemde mensen elkaar kunnen ontmoeten en mediteren. Het is ook mogelijk om als beoefenaar zelf een sangha te beginnen. Hiervoor is geen speciale kennis of veel ervaring nodig, ook hoef je geen transmissie te hebben ontvangen als dharmaleraar.” Dit verbaast me, ik ga dat toch eens uitzoeken.
Verder ben ik blijven hangen aan de opinie “In de aandachtstraditie van Thich Nhat Hanh is weinig nadruk op studie en teksten, het accent ligt op ervaren en beleven.”, denkend aan de boeken van Thich over bijvoorbeeld de Satipatthana Sutta, de Anapanasati Sutta, de Hart Sutra en over teksten van Vasubandhu.
Tenslotte over dat 'veranderen van de wereld'. In de conclusie wordt gezegd “Het boeddhisme van Thich Nhat Hanh is geëngageerd, het gaat hem nadrukkelijk om het vertalen van de inzichten van de Dharma naar het dagelijkse leven; nogal een beperkte invulling van wat 'geëngageerd' is, wat 'de wereld veranderen' is. Toen Thich jong was, werd daar wel wat anders onder verstaan: protesteren bijvoorbeeld, bezetten, kopersstakingen organiseren, etc.

Het essay over Maha Karuna Chan is goed opgebouwd. Omdat ik al veel (auto)biografische informatie over Ton Lathouwers heb gelezen en gehoord, bevatte een aantal paragrafen niet veel nieuws.
Het meest interessant (voor mij) was de vraag “Welke is de relatie tussen persoonlijke en maatschappelijke transformatie, vanuit het inzicht van de Maha Karuna Ch'an?" En de antwoorden die er op worden gegeven door Ton; of eigenlijk: niet gegeven. Primair gaat het om het beoefenen van compassie , voor zichzelf en voor anderen. Daar is niets mis mee, het is zelfs de kern van het boeddhisme, ook voor mij. Maar een aanzet tot een soteriologische en sociologische transformatie van de samenleving lees ik niet in de beschouwing van Ton Lathouwers. En dat treft want dat kan m.i. ook niet.

============================================================

Hoe gaat het met de opleiding voor boeddhistisch geestelijk verzorger ?

Twee weken geleden nam ik in m'n blog een serie vragen op die ik begin juli aan de VU heb gesteld over de stand van zaken met de 'ambtsopleiding', één van de opleidingen tot de bovenbedoelde 'beroepsboeddhist' dus. Zie m'n paragraaf 'B. Brieven aan de VU en erover ' . Op deze vragen heb ik, ondanks herinneringsmails, nog geen antwoord gekregen.
Ook heb ik deze vragen gesteld aan Artho Jansen en Gertjan Mulder, voorzitter c.q.bestuurslid van de BZI, de instantie waar boeddhistisch geestelijk verzorgers in spé zich moeten vervoegen. Stilte.
Het raadsel van de ambtsopleiding blijft nog wel even bestaan: de VU heeft er kennelijk belang bij (visitatiecommissies ?) er niets over te zeggen en de BZI (is m'n indruk) weet van toeten noch blazen.
Arme studenten.

============================================================

Samenvattend:

– Dat 'beroepsboeddhist' worden waarover André van der Braak het in zijn videoboodschap heeft, kan dan ook in de light-vorm?
" Wat doe je voor de kost?"
" Ik ben beroepsboeddhist-light "

– Deze maatschappelijke transformatie die het boeddhisme of de beoefening ervan (door een heleboel tegelijk, neem ik aan) zou bewerkstelligen daar moeten we – boeddhisten en (amateur)boeddhologen - het maar eens met André in een goed gesprek over hebben.

– Die ambtsopleiding tot 'buddhist chaplain', na de éénjarige master,
moeten we die maar niet vergeten?

============================================================

Mogelijke update
Mochten er in de week van 28 juli nog meer studenten-papers op Bodhitv.nl geplaatst worden of mochten er alsnog antwoorden op mijn email-vragen komen, dan vermeld ik dat hier begin augustus.

Follow-up van 'Een staatssecretaris als beschermer van sommige boeddhisten'

Verleden week plaatste ik hier een afschrift van m'n recente brief aan staatssecretaris Fred Teeven ( hier )
Hier wat follow-up, vooral veroorzaakt door (de agenda van) de ledenvergadering van de BUN op 8 juni.
Naast de 'Update' die ik al zette in de post verleden week, twee 'reacties' van mij in het BoeddhistischDagblad, eigenlijk geen reacties maar kleine commentariërende berichten.

De vraag die ik mezelf stelde: in hoeverre is de brief aan Teeven over de BUN achterhaald door de aankondigingen in de agenda en bijbehorende voorzittersbrief ? boeddhisme.nl/download/Agenda_ALV_8_juni_2013.pdf
boeddhisme.nl/download/BUN_ledenmail_2_juni_2013.pdf
Op een paar punten ligt de situatie nu iets anders: er wordt een initiatief aangekondigd t.a.v. de ongeorganiseerden, met nog onbekende inhoud maar het is niet helemaal onder het tapijt (tenzij de ledenvergadering het afschiet, wat in lijn met een eerder meerderheidsstandpunt zou zijn: alleen een georganiseerde boeddhist is een echte boeddhist, vond men nog niet zo lang geleden).
Zie ook m'n bijdrage van 6 juni (hieronder)
Het is denkbaar (maar in mijn inschatting onwaarschijnlijk) dat er wat betreft de VU-opleiding tot 'buddhist chaplain' op 8 juni wel duidelijkheid komt, vooral als de BZI omzeild kan worden.
De andere onderwerpen in de brief aan Teeven blijven onverkort overeind staan, wat mij betreft.

=======================================================================

Een aangepaste UPDATE van 4 mei

Van Groucho Marx is de uitspraak: "Ik wil niet lid zijn van een club die mensen zoals ik als lid accepteert "
Daar moet ik weer aan denken nu ik lees dat het bestuur van de BUN toch voorstelt (aan ledenvergadering van 8 juni) een werkgroep participatie ongeorganiseerde boeddhisten in te stellen '. Verdere gegevens over deze instelling ontbreken.
Maar ook zonder dat zou ik zeggen: DOE HET NIET !

Dat zeg ik tegen de ongeorganiseerden, inclusief het door John Willemsens gestarte Nederlands Boeddhisten Netwerk: ga niet op een eventuele uitnodiging in.
De eenvoudige vraag is namelijk: participatie waar aan ?
Ik weet daar echt geen antwoord op.

Dat zou ik ook aan de vertegenwoordigers van de leden van de BUN kunnen zeggen maar daar zie ik van af omdat ik de hele BUN niet zie zitten.

Bron: Agenda (BUN-)ALV van 8 juni

=======================================================================

(Reactie in het BD van 4 juni)
Nog eentje dan, tenslotte zijn de vorige ‘Nieuwsbrieven’ van de BUN-voorzitter ook steeds in het BD weergegeven.
Dit weekend is uitgekomen brief van de BUN-voorzitter
De in mijn ogen merkwaardigste (gezien de door Ron Sinnige beschreven doelbewuste acties van de BUN-voorzitter) tekst is deze:
“Zen.nl
Er is discussie ontstaan binnen de Zen-traditie. In dit kader is op verzoek van een van onze leden het agendapunt Zen.nl opgenomen. De BUN is een vereniging van organisaties tot nut, etc. Wij staan als BUN verder buiten de interne gang van zaken bij aangesloten leden; wij hebben geen controlerende taak. Een statutaire bevoegdheid in die richting ontbreekt ook. Leden kunnen tijdens de ALV elkaar wel vragen stellen over de interne gang van zaken. Dit is de reden om dit agendapunt op te nemen.”
Merkwaardig ook dat geen relatie wordt gelegd met de ‘Lerarenraad’ die – zo wordt ons meegedeeld – ‘Dharma Advies Raad (DAR)‘ gaat heten. Die DAR zou zich toch over problemen als bij Zen.Nl moeten kunnen buigen?
Jammer trouwens dat de DAR geen van de sangha’s onafhankelijke leden heeft, bv ethici.

=======================================================================

(Reactie in het BD van 5 juni)
Eéntje dan nog, iemand moet toch het gesprek gaande houden.
En over sommige onderwerpen moeten niet alleen de bestuurders van de BUN praten, die gaan elke maatschappelijk betrokken boeddhist aan (dank je, Biesheuvel)
De Boeddhistisch Geestelijke Verzorging is ook zo’n vervolgverhaal.
Beide boven genoemde BUN-pdf’s gaan daar ook – zij het zeer kort – over.

André van der Braak houdt als VU-hoogleraar (tevens Zen-boeddhist) een inleiding over de master-opleiding, die gevolgd zou moeten worden door een ‘ambtsopleiding’ waarover de VU nog geen besluit heeft genomen, zover ik hun website begrijp.
Hij heeft ter voorbereiding een document toegezonden dat uit februari stamt en op essentiele punten onduidelijk blijkt, zo heb ik in m’n blog http://joopromeijn.blogspot.nl/2013/03/de-vu-opleiding-tot-boeddhistisch.html van 14 maart plus update (n.a.v. een mail van van der Braak aan mij) van 19 maart beschreven.

Daarin heb ik het ook over de in mijn ogen incompetente BZI gehad, de dochterstichting van de BUN die het contract met de VU over de ambtsopleiding heeft getekend. De BZI lijkt wat terzijde geschoven: Justitie-ambtenaar Varamitra gaat verdere informatie geven en het draagvlak bij de sangha’s creëren moet nu plaatsvinden via de net gestarte Dharma Advies Raad. Alsof de studenten daar iets aan hebben.

Of er echt besluiten genomen worden in de ledenvergadering zaterdag, is me niet duidelijk, meestal zijn de leden al blij als ze wat informatie krijgen, de beroepsboeddhisten blijven aan de knoppen zitten.

Verder blijft mijn mening dat je ook boeddhistisch geestelijk verzorger kan zijn of worden zonder ‘brief’ van een leraar van een BUN-lid, en waarschijnlijk zelfs zonder de ‘ambtsopleiding’ te hebben gevolgd (de gezondheidszorginstellingen zullen in de meeste gevallen wel een master eisen).

=======================================================================

(Reactie in het BD èn in LinkedIn op 6 juni)
Op de agenda van de BUN-ledenvergadering staat ook:
'(12.) Besluit tot instelling werkgroep participatie ongeorganiseerde boeddhisten '
Verdere toelichting ontbreekt. Ik ben benieuwd want sinds een paar mensen (waaronder ik) in 2009 voorstellen in die richting deden, waren (bestuurs)leden van de BUN er fel tegen, om drie redenen:
– Het geeft praktische problemen met stemrecht en zo, en bovendien wil Justitie het niet;
– Er dreigen een aantal lastige zogeheten 'ongebonden boeddhisten' (inderdaad, waaronder ik) de BUN in te komen;
– Het kan principieel niet want een 'echte' boeddhist neemt toevlucht tot de Boeddha en tot de Dhamma/Dharma en tot de Sangha, en die 'ongeorganiseerden' willen kennelijk geen toevlucht tot de Sangha nemen en zijn dus gemankeerde 'boeddhisten' (dat in een discussie elders bleek dat de leraren die dit stelden eigenlijk bedoelden: toevlucht nemen tot de leraar – en dus de spirituele superioriteit van de leraar accepteren - maar dat staat niet in de Dhamma dus dat wordt omfloerst gezegd)

Hoe men zaterdag (8 juni) met deze grote bezwaren omgaat: geen idee.

Tegelijk is er nieuws van het ' Nederlands Boeddhisten Netwerk ' (NBN, in oprichting). Ik heb geen Facebook-account en vind het te vroeg: het is beter dat eerst de BUN zich opheft.
Een eerste bijeenkomst is op 29 juni, in Deventer.
Ik hoop nu maar dat de BUN zich niet positief uitspreekt over de NBN of stelt dat dit in plaats kan komen c.q. de start kan zijn van de participatie van de ongeorganiseerde boeddhisten aan de BUN. Dat zou een 'kiss of death' zijn.
Een NBN zou in mijn ogen de monopolie-claim van de BUN op zendtijd (maar dat is geen groot probleem meer want dat is over 2 jaar toch voorbij) en op het mogen 'zenden' van 'buddhist chaplains' (en dus bepalen wie dat mag zijn) moeten bestrijden.

Kortom: het is nog geen komkommertijd in boeddhistisch Nederland.

Al weer vijftig blog-teksten; en enkele voornemens

Begin november vorig jaar vierde ik m'n honderdste blog-tekst. Zie hier .
En nu – zeven maanden later – m'n honderdvijftigste.
Op zichzelf niet zo iets heel bijzonders; wel een aanleiding dat te doen waarvan ik vind dat andere (journalistieke) blogs dat ook zouden moeten doen: van thema's die daar aanleiding toegeven, nagaan hoe het er nu mee staat.

Eerst de statistiek
Het grootste aantal pageviews, plus reacties, kregen achtereenvolgens:
* Asjemenou - Zenleraar Rients Ritskes neemt afstand van Japanse Zenmeester
* Zen punt Nl, Franchise maar ook Kartel ?
* De vreemde wereld van Zen
* Heilzame en onheilzame structuren van groepen     Leidraad om groepen en leraren te waarderen
* De kracht van negatief denken - Waarheid, melancholie en een tragisch levensgevoel
* De VU opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger

Veel Zen dus; met name veel Zen.Nl-onderwerpen trokken de belangstelling.
Ik heb er niet alleen hier over geschreven, ook in reacties in het Boeddhistisch Dagblad; en in zekere mate zijn ook m'n blogs over 'Boeddhistische helden' en 'Je leraar teleurstellen' er door beinvloed. M'n vertaling van en commentaar op het oorspronkelijk Duitse artikel 'Heilzame en onheilzame structuren' duidelijk ook; deze handleiding riep veel respons op.

Ook een commentaar elders van mij ging er over, meer precies: over de Dharma à la Zen.Nl:
" 'De filosofen hebben de wereld slechts verschillend geïnterpreteerd; het komt er op aan haar te veranderen' heeft een filosoof een keer gezegd.
En terecht, het is een uitspraak die ook over de boeddhisten gedaan zou kunnen worden. Want die munten ook vooral uit in beschouwingen en niet in willen veranderen.
De vraag zou dus niet moeten zijn wat er werkelijk van de affaire Ritskes over blijft wanneer de stofwolken van de publieke verontwaardiging zijn opgetrokken; maar of er werkelijk iets is veranderd, of de affaire Ritskes tot aftreden als hoofdopleider heeft gebracht bijvoorbeeld; of de boekhouding nu openbaar is. Het is nog niet te laat om een uitspraak te doen over bv de stelling:
"Zen is
- beter slapen
- betere concentratie
- meer energie
- grotere creativiteit
- denken wat je wilt denken
- voelen wat je wilt voelen "
Uit http://www.zen.nl/nijmegen/
Het is dat de Boeddha niet in een graf ligt, anders zou hij zich hebben omgedraaid.'
De filosoof die ik citeerde, was trouwens Karl Marx, niet meer zo in de mode tegenwoordig.

Wat betreft de VU opleiding. Nog steeds – al maanden ongewijzigd – staat op de VU-website
“Ambtsopleiding
Voor wie de opleiding tot boeddhistisch of hindoeïstisch geestelijk verzorger volgt, wordt deze eenjarige master gevolgd door een eenjarige postdoctorale ambtsopleiding (deze gaat waarschijnlijk van start in september 2014). Deze postdoctorale ambtsopleiding in boeddhistische of hindoeïstische geestelijke verzorging zal erkend worden door de zendende instanties. Naar verwachting komt er ook een postdoctorale ambtsopleiding voor islamitische geestelijke verzorging. Als je door een zendende instantie wilt worden geaccepteerd is het nodig dat je aan hun (aanvullende) eisen voldoet. Het is aan te raden de eisen van de betreffende zendende instantie vooraf goed uit te zoeken.”
En nog steeds geven BZI of BUN geen enkel houvast wat betreft (aanvullende) eisen.
Nog steeds dus reden voor mij, dit thema de komende maanden te volgen.

En dan het thema BUN. Niet alleen in relatie tot de BOS (en de onbetaalbare boete), of in relatie tot de BZI (zie boven); maar ook op zich.
Alleen is er niets nieuws over te melden. De BUN-voorzitter vergaloppeert zich een paar maal, zoals uit de blog van Ron Sinnige blijkt , maar de BUN-leden geven geen sjoege.
Het verleden jaar door dezelfde voorzitter aangekondigde voorstel om ongeorganiseerde boeddhisten bij de BUN blijft achterwege: stilte.
Mijn mening blijft ongewijzigd: de BUN moet weg, met al haar claims: opheffen die zaak.
Misschien heeft dan een nieuw 'Platform' - zie 'Statuten (z.g.a.n.)' - echt kans.

Maar gelukkig is er nog de Dharma, door mij bij voorkeur – in Pali – als 'Dhamma' aangeduid.
Diverse artikelen het afgelopen jaar gaan daar over. Misschien moet ik me daar wel nog meer mee bezig gaan houden, niet alleen in beoefening maar ook in het schrijven erover.


Dat brengt me tot de vraag: wat zit er nog in het vat?

Mogelijk een lagere productie dan het afgelopen jaar (één tekst per week is ruim genoeg).
Een paar thema's waaraan ik denk, naast mogelijk het terugkomen op de hier genoemde:

– Ik las opnieuw over de mythe van Bodhidharma, in Zen belangrijk.
Veel over het leven van de (historische) Boeddha is mythisch van aard, vinden sommigen, en ik.
Mijn vraag: zijn er ook hedendaagse (Westerse) boeddhistische mythen?

– De boeddhologie is een onuitputtelijke bron. Moet ik weer eens uit gaan putten.

– Concentratie-meditatie, de relatie samatha-vipassana en het bereiken van jhana
houden me bezig, ter voorbereiding van het seminar eind oktober, en voor mijn eigen beoefening.

– De term 'beoefening' gebruik ik zo vaak en zo makkelijk; wat is dat eigenlijk?

– De gang van zaken in de BUN is nog steeds reden tot bezorgdheid; ik dacht zo:
daar moet ik staatssecretaris Teeven van Justitie maar eens een brief over schrijven
('weet u wel wat u in december 2012 erkend hebt ?'). Een afschrift daarvan zal ik hier spoedig, nog ruim voor de BUN-ledenvergadering van 8 juni dus, plaatsen. Ik maak het ze makkelijk.

– M'n blog 'Dood gaan voor beginners' krijgt een daarin aangekondigd vervolg. Op dit moment ben ik vooral bezig met de vijf contemplaties, genoemd in de Upajjhatthana Sutta (AN 5:57).


Overzicht van blogtekst 101 t/m 150
(Het openen ervan kan via het 'Blogarchief', zie de rechterkolom hiernaast)

▼  mei (7)
* Statuten (zo goed als nieuw) van een stichting 'Platform Boeddhisten Nederland'
* Een jaar Boeddhistisch Dagblad
* Heilzame en onheilzame structuren van groepen   Leidraad om groepen en leraren te waarderen
* Een twee dagen durend seminar eind oktober over en met concentratie meditatie
* Problemen bij Zen.Nl blijken ook de BUN te raken
* Je leraar teleurstellen
* Dood gaan voor beginners

▼  april (10)
* Kan ik de droom voor ons land over fundamentele goedheid wel steunen? Toch niet !
* Kunnen boeddhisten leren ?
* André van der Braak nu gewoon hoogleraar boeddhistische filosofie
* De vreemde wereld van Zen
* Hoe moet het nu met de boete van de BUN ?
* Asjemenou - Zenleraar Rients Ritskes neemt afstand van Japanse Zenmeester
* Boeddhistische helden
* Vragen over de uitvoering door BUN en/of BOS van het besluit van het Commissariaat
* Een boeddhist maalt niet om erkenning
* Een aantal reacties van mij opgenomen in het Boeddhistisch Dagblad

▼  maart (7)
* De betekenis van de BUN voor de Boeddhistisch Zendende Instantie
* Boeddhistisch scheiden, kan dat? De gevolgen van het CvdM-besluit
* Onwetendheid en niet-weten, een wereld van verschil Maar waar tussen?
* De VU opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger...UPDATE
* De VU opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger komt naderbij
* Waarom lezen boeddhisten eigenlijk, en waarom ik ?
* Bestaat de BUN dan nog ?

▼  februari (6)
* De Boeddhistische Omroep zoekt hoofdredacteur radio
* Apollinisch of dionysisch boeddhisme ? Een soort oefening in verbazing
* Waarom een boeddhistische ambtsopleiding als een master voldoet
* Wat heeft de Boeddha nu echt gezegd over vipassana-meditatie?
* Zen punt Nl, Franchise maar ook Kartel ?
* De bezwaren van de BOS (en misschien van de BUN) en de rekkelijkheid van de werkelijkheid

▼  januari 2013 (5)
* Kom op, brave boeddhisten, doe eens wat polemisch
* De BUN lijkt aan het betalen van een boete niet te kunnen ontkomen
* Weer een paar van mijn reacties gestuurd naar het BD
* Hoe zal het met uitgeverij ASOKA in 2013 gaan ?
* Vriend zijn van het ‘Vipassana Meditatie- en Studiecentrum

▼  december 2012 (8)
* De laatste BoeddhaMagazine? Of alleen de laatste bestemd voor boeddhisten
* De kracht van negatief denken - Waarheid, melancholie en een tragisch levensgevoel
* Is er nog hoop (voor de BOS) ?
* Justitie overruled advies KASKI en erkent BUN toch
* Wat kommentaren en reacties van mij in het BD
* Is er ruimte in de mediabegroting om 2.42 omroepen ?
* Levensbeschouwelijke omroepen zoals de BOS na 2015
* Boete BUN van Commissariaat voor de Media

▼  november (8)
* Waar gaat de Diamant Sutra over ?
* Aanvulling op Hebben boeddhisten een vrije wil?
* Hebben boeddhisten een vrije wil ?
* Advies: even geen Asoka-boeken en Boeddhamagazine
* Nu twee journalistieke boeddhistische bladen
* Asoka en vele nog niet vertaalde Dharma-boeken
* (nr 101) Een overzicht van honderd blogs
* (nr 100) Het handboek boeddhistisch geestelijke verzorging